Virginia Cowles ziet in 1940 de F16's van toen

Wandelend door het Griekse Piliongebergte zag ik twee F16-straaljagers voorbijsnellen. Ineens dacht ik aan die prachtige scène uit Op oorlogspad ( Looking for Trouble , 1941), de herinneringen van de jonge Amerikaanse journaliste Virginia Cowles over het Europa aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog, die ik de vorige avond in mijn hotel gelezen had. Ze schrijft daarin hoe ze op een augustusdag in 1940 in een weiland bij Dover ligt en getuige is van de Battle of Britain , de luchtoorlog tegen de Duitsers die door de Britten gewonnen zal worden: ‘Je lag in het gras, de wind streek zachtjes over je heen, en je keek je ogen uit naar de honderden zilveren vliegtuigen die als muggenzwermen door het luchtruim krioelden. Overal om je heen flitsten de salvo’s, je voelde het afweergeschut beven en blaffen. Je kon vleugels van vliegtuigen zien glinsteren, je zag de lange, witte pluimen van hun uitlaten, je hoorde het gejank van motoren en het geratel van mitrailleurs. Je wist dat vijf kilometer boven je hoofd over het lot van de beschaving werd beslist, in een wereld van zon, wind en lucht. Je wist het, en toch was het nauwelijks te bevatten.’