Zó fout was Nederland nu ook weer niet tijdens de oorlog

In twee onlangs uitgezonden tv-documentaires – deel 10 van de serie Het verhaal van Nederland , en Gaat dit over ons? (over de Nederlandse herdenkingscultuur) – werden de vaste onderdelen van de gangbare oorlogshistoriografie geroutineerd opgedist; dat koningin Wilhelmina vóór de oorlog bezwaar maakte tegen de vestiging van een opvangkamp voor Joodse vluchtelingen in de nabijheid van paleis Het Loo; dat verreweg de meeste ambtenaren in de nazomer van 1940 desgevraagd de zogenoemde ariërverklaring hebben ondertekend; dat de Nederlandse economie in de eerste oorlogsjaren uitbundig bloeide; dat in geen ander bezet land zoveel Joden (als percentage van de bevolking) zijn vermoord; dat de Duitse autoriteiten zich vergenoegd toonden over de medewerking die Nederlandse instanties (waaronder de spoorwegen) hun boden; dat het verzet in een betrekkelijk laat stadium van de bezetting tot ontwikkeling kwam en maar zelden met wapens werd bedreven; dat Holocaustoverlevenden op ambtelijke starheid en een sluimerend antisemitisme stuitten; en dat het eerste naoorlogse monument dat aan de Jodenvervolging herinnerde niet aan de slachtoffers was opgedragen, maar aan de Nederlanders die hun onderdak hadden geboden.