Algemeen·NRC·19 feb 2023

Dubbele betekenis van ‘respect’ bron van spanning

Zo’n twintig jaar geleden liet de regering de koningin in de Troonrede zeggen dat we respect moeten hebben voor de ander, terwijl een nationale tegeltjeswijsheid juist zegt dat respect geen recht is, maar iets is dat je moet verdienen. Wie heeft er nu gelijk, majesteit of het volk? Misschien wel beiden. Respect is geen begrip dat het Nederlands zo maar is komen aanwaaien. Het komt uit het Latijn, waar het samenhangt met het werkwoord respicere , dat vertaald kan worden met ‘om je heen kijken’ of ‘omkijken’. Vandaar ook respijt dat net als het oudere Nederlands ‘in een ommezien’ uitstel betekent.